12 soorten ijs van over de hele wereld: namen en waar je ze proeft

12 soorten ijs van over de hele wereld: namen en waar je ze proeft

Bijna iedereen houdt van ijs, maar wat je misschien niet verwacht: overal ter wereld ziet dit goedje er nét even anders uit. Van romige klassiekers tot ijs dat vers voor je neus wordt gemaakt of een totaal andere structuur heeft. Elk land geeft er zijn eigen draai aan. Dit zijn 12 soorten ijs van over de hele wereld, inclusief waar je ze zelf kunt proeven.

Snel antwoord: hoeveel soorten ijs zijn er?

Er zijn wereldwijd tientallen soorten ijs, van klassiek roomijs tot streetfood-desserts en ijs op basis van rijst, noedels of schaafijs. Hieronder vind je 12 bekende varianten van over de hele wereld.

12 soorten ijs op een rij:

• Gelato (Italië)
• Spaghettieis (Duitsland)
• Dondurma (Turkije)
• Pagoto (Griekenland)
• Mochi (Japan)
• Gefrituurd ijs (China)
• Faloodeh (Iran)
• Kulfi (India)
• Rolijs / rolled ice cream (Thailand)
• Ais Kacang (Maleisië)
• Bingsu (Zuid-Korea)
• Paletas / Helado (Mexico)

Sommige ijsjes wil je eigenlijk gewoon een keer proeven op de plek waar ze vandaan komen. Bekijk bestemmingen en vliegtickets via Cheaptickets.nl.

Wat maakt ijs per land anders?

De verschillen zitten vooral in ingrediënten, textuur en bereiding. Sommige soorten zijn romig en luchtig, terwijl andere juist chewy, ijskoud of meer op een uitgebreid dessert lijken dan op een klassiek bolletje ijs.
IJs wordt overal ter wereld anders gemaakt. In Italië draait het vooral om romigheid en pure smaken, terwijl het in Turkije juist gaat om de opvallende elasticiteit en stevige structuur van het ijs. In Azië zie je veel streetfood-varianten met schaafijs, rijst of opvallende toppings. Ook lokale ingrediënten spelen een grote rol, zoals pistache in Iran en India of rode bonen in Korea.

12 soorten ijs van over de hele wereld

Gelato uit Italië, chewy dondurma uit Turkije en luchtige bingsu uit Zuid-Korea: overal ter wereld krijgt ijs weer een andere twist. Dit zijn ijsjes die je tijdens een reis echt een keer wilt proberen. Sommige smaken en structuren herken je meteen, terwijl andere juist totaal anders zijn dan wat je gewend bent. Juist dat maakt het leuk: elk land heeft weer zijn eigen versie van wat voor ons gewoon ‘ijs’ is.

Gelato (Italië)

Gelato lijkt misschien gewoon op Italiaans schepijs, maar proef één goede pistacchio of nocciola en je snapt meteen waarom Italianen hier zo serieus over zijn. Het draait minder om grote bollen en meer om pure smaak, zachte structuur en pure smaken.

• Wat is het? Italiaanse ijsvariant die meestal minder vet bevat en met minder lucht wordt geklopt dan klassiek roomijs.
• Smaak/textuur: compact, romig en intens van smaak. Doordat er minder lucht in zit, voelt gelato voller aan zonder per se zwaar te zijn.
• Waar proef je het? In gelateria’s door heel Italië. Vooral in steden als Rome, Florence, Bologna en Turijn kom je goede adressen tegen.
• Tip om te bestellen: kies smaken waarbij je de kwaliteit meteen proeft, zoals pistache, hazelnoot, stracciatella of fior di latte.
• Leuk om te weten: gelato wordt vaak met een spatel geserveerd in plaats van een ijsschep. Dat past bij de zachtere structuur.

Leuke adressen om gelato te proberen zijn bijvoorbeeld Come il Latte in Rome, Gelateria dei Neri in Florence en Cremeria Cavour in Bologna.

Gelato smaakt toch gewoon beter in Italië zelf. Plan je reis naar Italië.

Spaghettieis (Duitsland)

Op het eerste gezicht lijkt het alsof iemand een bord pasta voor je neus zet, maar schijn bedriegt. Spaghettieis is een typisch Duits dessert dat inmiddels bijna net zo iconisch is als bratwurst of pretzels — en eerlijk: het ziet er ook gewoon grappig uit.

• Wat is het? Vanille-ijs dat door een speciale pers wordt gedrukt zodat het eruitziet als spaghetti.
• Smaak/textuur: zacht roomijs met aardbeiensaus, slagroom en witte chocolade of kokosrasp als topping.
• Waar proef je het? Vooral bij traditionele ijssalons in Duitsland, met name in steden zoals Mannheim, Keulen en München.
• Tip om te bestellen: ga voor de klassieke variant met slagroom onder het ijs. Dat maakt het geheel verrassend luchtig.
• Leuk om te weten: spaghettieis werd in 1969 bedacht door de Italiaans-Duitse ijsmaker Dario Fontanella in Mannheim. De aardbeiensaus stelt tomatensaus voor en witte chocolade lijkt op Parmezaanse kaas.

Wil je het originele spaghettieis proberen? Ga dan naar Eis Fontanella in Mannheim, de plek van de familie van uitvinder Dario Fontanella. Ook leuk om te volgen: hun Instagram en verhalen rondom het ontstaan van spaghettieis.

Dit moet je eigenlijk gewoon een keer bestellen om te zien hoe het eruitziet. Boek jouw trip naar Duitsland.

Dondurma (Turkije)

Bestel je dondurma in Turkije, dan krijg je vaak niet meteen je ijsje. Grote kans dat de ijsverkoper eerst een kleine show opvoert waarbij hij het hoorntje steeds nét weer wegtrekt. Dat hoort er allemaal bij. Dondurma draait namelijk niet alleen om smaak, maar ook om de opvallende structuur and ervaring eromheen.

• Wat is het? Traditioneel Turks ijs gemaakt met salep (meel van orchideeënknollen) and mastiek, een natuurlijke hars die zorgt voor de kenmerkende chewy structuur and licht kruidige smaak.
• Smaak/textuur: chewy, elastisch and veel steviger dan klassiek roomijs. Het smelt ook een stuk langzamer.
• Waar proef je het? Op straat, markten and bij ijssalons in Turkije, vooral in Istanbul and de regio Kahramanmaraş waar dondurma oorspronkelijk vandaan komt.
• Tip om te bestellen: wil je de meest traditionele variant proberen? Kies dan voor Maraş dondurması, de klassieke stijl uit de regio waar dondurma oorspronkelijk vandaan komt. Pistache is daarnaast een van de populairste smaken.
• Leuk om te weten: door de elasticiteit kun je dondurma soms bijna snijden in plaats van scheppen. Sommige verkopers serveren het zelfs met mes and vork.

Een bekende plek om dondurma te proberen is MADO, een populaire Turkse keten die oorspronkelijk uit Kahramanmaraş komt en bekendstaat om traditionele dondurma.

Vind goedkope vliegtickets naar Turkije en proef zelf een echte Maraş dondurması.

Pagoto (Griekenland)

In Griekenland kom je op warme zomeravonden overal mensen tegen met een ijsje in de hand. Pagoto lijkt op het eerste gezicht misschien op klassiek schepijs, maar Griekse smaken and ingrediënten geven het vaak nét iets extra’s. Denk aan honing, vijgen of zelfs een vleugje olijfolie.

• Wat is het? Grieks ijs met invloeden uit de Turkse keuken, soms gemaakt met mastiek of salep.
• Smaak/textuur: romig and zacht, vaak met een licht kruidige of harsachtige smaak door mastiek.
• Waar proef je het? Bij ijssalons and cafés in heel Griekenland, vooral op eilanden and in Athene.
• Tip om te bestellen: probeer lokale smaken zoals vijg, honing, pistache of yoghurt met walnoten.
• Leuk om te weten: sommige varianten bevatten Griekse dessertwijn, olijfolie of mastiek van het eiland Chios, een ingrediënt dat vooral in Griekenland veel wordt gebruikt.

Een bekende plek om Grieks ijs te proberen is Le Greche in Athene, populair om smaken zoals Griekse yoghurt, pistache en mastiek (mastiha/masticha).

Proef zelf Griekse smaken zoals pistache of mastiha/masticha en plan je reis naar Griekenland.

Mochi (Japan)

Mochi-ijs is een traditioneel Japans dessert, maar is inmiddels wereldwijd uitgegroeid tot een van de bekendste Aziatische ijsjes. De combinatie van koud ijs and zacht rijstdeeg geeft het een totaal andere structuur dan een klassiek ijsje, and juist dat maakt het zo bijzonder.

• Wat is het? IJs verpakt in een dun laagje mochi: zacht and licht plakkerig deeg gemaakt van Japanse kleefrijst.
• Smaak/textuur: chewy aan de buitenkant and romig vanbinnen, met een opvallend zachte structuur.
• Waar proef je het? In supermarkten, cafés and dessertzaken door heel Japan, maar ook veel bij convenience stores zoals 7-Eleven of FamilyMart.
• Tip om te bestellen: matcha, aardbei and zwarte sesam zijn populaire smaken in Japan.
• Leuk om te weten: mochi-ijs is klein van formaat and wordt vaak gegeten als snelle snack of dessert na het eten.

Een bekende plek om mochi-ijs te proberen is Imonne Hakata, populair om verse gelato verpakt in zachte mochi die ter plekke wordt gemaakt.

Boek hier jouw ticket naar Japan.

Gefrituurd ijs (China)

Warm and krokant van buiten, maar nog steeds ijskoud vanbinnen: gefrituurd ijs klinkt alsof het eigenlijk niet zou moeten werken, maar juist dat contrast maakt het zo leuk om te proberen. Het is een dessert dat je in Azië regelmatig tegenkomt, vooral als opvallende afsluiter na het eten.

• Wat is het? Een bol ijs die eerst extra hard wordt ingevroren and daarna kort wordt gefrituurd in een krokant laagje.
• Smaak/textuur: krokant and warm aan de buitenkant, terwijl het ijs vanbinnen koud and romig blijft.
• Waar proef je het? In restaurants, dessertzaken and food courts in China and andere delen van Azië.
• Tip om te bestellen: vaak wordt het geserveerd met honing, kaneel, chocolade- of karamelsaus.
• Leuk om te weten: het ijs wordt vooraf extra hard ingevroren — soms zelfs ‘shock frozen’ — zodat het vanbinnen koud blijft tijdens het frituren.

In steden zoals Shanghai en Beijing kom je gefrituurd ijs regelmatig tegen bij dessertrestaurants en food courts. Benieuwd hoe dat eruitziet? Foodcreator @ms_shi_mr_he laat in deze video zien hoe gefrituurd ijs wordt gemaakt.

Warm van buiten, koud vanbinnen, gefrituurd ijs moet je eigenlijk gewoon een keer zelf proberen. Boek jouw reis naar China.

Faloodeh (Iran)

Faloodeh lijkt op het eerste gezicht misschien niet op je typische dessertkeuze. Wat erin zit? IJskoude noedels met rozenwater and limoensap. Dat klinkt misschien onverwacht — and dat is het ook — maar juist daardoor is faloodeh zo leuk om een keer te proberen.

• Wat is het? Een traditioneel Perzisch sorbetdessert gemaakt van dunne noedels in een halfbevroren siroop met rozenwater.
• Smaak/textuur: fris, zoet and licht chewy door de dunne vermicelli-noedels.
• Waar proef je het? In traditionele dessertzaken and ijssalons in Iran, vooral in Shiraz waar faloodeh oorspronkelijk vandaan komt.
• Tip om te bestellen: vaak wordt faloodeh geserveerd met vers limoensap of zure kersensiroop voor extra frisheid.
• Leuk om te weten: faloodeh wordt gezien als een van de oudste bekende ijsdesserts ter wereld and zou al meer dan 2000 jaar bestaan.

In Shiraz, de stad waar faloodeh oorspronkelijk vandaan komt, vind je traditionele dessertzaken waar dit ijsdessert al generaties lang wordt gemaakt.

Meer over de geschiedenis van faloodeh lees je bij Atlas Obscura.

Kulfi (India)

Kulfi lijkt misschien op een simpel waterijsje aan een stokje, maar de smaak en structuur zijn totaal anders. Het ijs is voller, compacter en vaak rijk gekruid met ingrediënten die veel voorkomen in de Indiase keuken.

• Wat is het? Traditioneel Indiaas melkijs dat langzaam wordt ingekookt voordat het wordt ingevroren.
• Smaak/textuur: stevig, romig and intens van smaak, met een compactere structuur dan gewoon ijs.
  Waar proef je het? Op straat, markten and bij dessertzaken door heel India, vooral in steden zoals Delhi and Mumbai.
• Tip om te bestellen: pistache, saffraan and kardemom zijn klassieke smaken die veel voorkomen.
• Leuk om te weten: doordat **kulfi **minder lucht bevat dan veel andere ijssoorten, smelt het vaak minder snel.

Een bekende plek om kulfi te proberen is Kuremal Mohan Lal Kulfi Wale in Oud-Delhi, beroemd om traditionele en gevulde kulfi-smaken.

Jouw reis naar India begint hier.

Rolijs / rolled ice cream (Thailand)

Op Thaise night markets zie je hoe een vloeibaar ijsmengsel op een ijskoude plaat wordt gegoten, fijngehakt met toppings en vervolgens in dunne rolletjes wordt geschraapt. Dat is rolled ice cream, ook wel rolijs genoemd.

• Wat is het? Vers, ‘a-la-minute’ gemaakt ijs, dat op een bevroren metalen plaat wordt bereid and daarna in kleine rolletjes wordt opgerold.
• Smaak/textuur: romig and zacht, vaak gecombineerd met toppings zoals fruit, chocolade of koekjes.
• Waar proef je het? Vooral op night markets and bij streetfoodkraampjes in Thailand, bijvoorbeeld in Bangkok of Chiang Mai.
• Tip om te bestellen: voeg tijdens het bereiden vers fruit, Oreo, mango of brownies toe voor extra smaak and structuur.
• Leuk om te weten: het ijs wordt ter plekke gemaakt and uitgesmeerd op een plaat die rond de -20 tot -30 graden kan zijn.

Een van de plekken waar je rolled ice cream kunt proberen is MR.TEE Ice-Cream Rolls op Koh Samui.

Vind goedkope tickets naar Thailand.

Ais Kacang (Maleisië)

De naam Ais Kacang verwijst naar de bonen die vaak als topping worden gebruikt. Ais Kacang ziet eruit alsof iemand allerlei desserts tegelijk in één kom heeft gegooid, and eigenlijk is dat ook een beetje zo. Onder een berg felgekleurde siropen and schaafijs vind je toppings die voor veel reizigers behoorlijk onverwacht zijn.

• Wat is het? Een Maleisisch schaafijsdessert met siropen, gelei, bonen and andere toppings.
• Smaak/textuur: fris, zoet, ijskoud and tegelijk crunchy of chewy door de verschillende ingrediënten.
• Waar proef je het? Op food markets, hawker centres and bij lokale dessertkraampjes in Maleisië, vooral in Kuala Lumpur and Penang.
• Tip om te bestellen: probeer het eens met rode bonen, gelei of maïs, ingrediënten die in Maleisië heel normaal zijn in desserts.
• Leuk om te weten: Ais Kacang staat ook bekend als ABC, wat staat voor Air Batu Campur (‘gemixt schaafijs’).

Een bekende plek om Ais Kacang te proberen is Penang Road Famous Teochew Chendul in Penang, populair om traditionele schaafijsdesserts en lokale toppings.

Rode bonen in een ijsdessert klinkt gekker dan het smaakt. Plan je reis naar Maleisië.

Bingsu (Zuid-Korea)

Vooral in de warme zomermaanden van juni tot and met augustus is bingsu enorm populair in Zuid-Korea. Het wordt zowel als dessert als tussendoortje gegeten, vaak om af te koelen tijdens hete dagen. Onder een berg fruit, toppings and saus zit superfijn geschaafd ijs dat zo zacht is dat het bijna op sneeuw lijkt.

• Wat is het? Een Koreaans schaafijsdessert dat vaak wordt geserveerd met fruit, gecondenseerde melk, rode bonen of andere toppings.
• Smaak/textuur: luchtig, zacht and bijna sneeuwachtig, met een romige structuur die snel smelt.
• Waar proef je het? Vooral in dessertcafés in Zuid-Korea, met veel populaire spots in Seoul.
• Tip om te bestellen: mango bingsu and klassieke patbingsu (met rode bonen) zijn twee van de bekendste varianten. Naast klassieke varianten met rode bonen bestaan er in Zuid-Korea ook moderne bingsu-versies met cheesecake of roomkaas-toppings.
• Leuk om te weten: moderne bingsu wordt vaak gemaakt van bevroren melk in plaats van water, waardoor het ijs extra zacht and romig wordt.

Een bekende plek om bingsu te proberen is Sulbing in Seoul, een populaire dessertketen die bekend staat om enorme bingsu bowls met fruit en toppings.

Boek hier jouw vakantie naar Zuid-Korea.

Paletas heladas (Mexico)

**Gezond ijs snoepen? **Dan zit je met Mexicaanse paletas goed. Deze ijsjes worden gemaakt met echt fruit, groenten and natuurlijke ingrediënten. Je hebt frisse varianten op waterbasis (paletas de agua) and romigere versies met melk of room (paletas de leche). Naast klassieke smaken zoals mango of aardbei kom je in Mexico ook combinaties tegen met chili, hibiscus of horchata.

• Wat is het? Mexicaanse ijslolly’s of fruitijsjes, vaak gemaakt van vers fruit, melk of room.
• Smaak/textuur: fris, fruitig and minder zwaar dan klassiek roomijs, vaak met stukjes echt fruit erin.
• Waar proef je het? Bij paleterías (ijssalons) and op straat in heel Mexico, vooral in steden zoals Mexico-Stad and Oaxaca.
• Tip om te bestellen: mango met chili of limoen is een populaire combinatie die perfect past bij warme dagen.
• Leuk om te weten: er bestaan zowel fruitvarianten (paletas de agua) als romigere melkvarianten (paletas de crema).

Een bekende plek om paletas te proberen is La Michoacana, een populaire Mexicaanse keten die bekendstaat om tientallen smaken en kleurrijke fruitijsjes.

Zelf Mexico en paletas heladas ervaren? Boek een vlucht naar Mexico.

Bonus: Akutaq (Alaska)

Oké, deze is anders dan de rest van de lijst. Akutaq, soms ook ‘Eskimo ice cream’ genoemd, is een traditioneel dessert van inheemse bevolkingsgroepen in Alaska and heeft weinig weg van klassiek roomijs. Het wordt gemaakt met opgeklopt vet of talg, gemengd met bessen and soms lokale planten of wortels. De structuur lijkt totaal niet op klassiek roomijs, maar het wordt wel koud geserveerd and geldt als een belangrijk traditioneel gerecht in Alaska.

• Wat is het? Traditioneel Alaskisch dessert op basis van vet, bessen and lokale ingrediënten.
• Smaak/textuur: luchtig, romig and hartig-zoet tegelijk.
• Waar proef je het? Vooral bij lokale evenementen of in traditionele gemeenschappen in Alaska.
• Leuk om te weten: akutaq werd oorspronkelijk gegeten als energierijk gerecht tijdens koude winters and lange jachttochten.

Misschien niet het eerste ijsje dat je bestelt, maar wel eentje die je bijblijft. Ontdek Alaska.

FAQ

1. Hoeveel soorten ijs zijn er?

Wereldwijd bestaan er tientallen soorten ijs en ijsdesserts, allemaal met hun eigen ingrediënten, structuur en manier van bereiden. In sommige landen draait het vooral om romig roomijs, terwijl je ergens anders juist schaafijs, chewy ijs of zelfs desserts met noedels tegenkomt.

2. Wat zijn de bekendste soorten ijs?

Een paar van de bekendste internationale ijssoorten zijn Italiaanse gelato, Turkse dondurma, Japanse mochi, Indiase kulfi en Koreaanse bingsu. Ook rolled ice cream uit Thailand en Mexicaanse paletas zijn de laatste jaren steeds populairder geworden.

3. Wat is het verschil tussen gelato and ijs?

Gelato bevat meestal minder vet en wordt met minder lucht geklopt dan klassiek roomijs. Daardoor is de structuur compacter en smaakt gelato vaak intenser. Daarnaast wordt het iets minder koud geserveerd, waardoor smaken beter naar voren komen.

4. Wat is dondurma ijs?

Dondurma is traditioneel Turks ijs dat bekendstaat om zijn elastische, chewy structuur. Het wordt gemaakt met ingrediënten zoals salep en mastiek, waardoor het langzamer smelt dan veel andere ijssoorten.

5. Wat is rolled ice cream?

Rolijs, ook wel rolled ice cream genoemd, is ijs dat vers wordt bereid op een ijskoude metalen plaat. Het ijsmengsel wordt uitgesmeerd, fijngehakt met toppings en daarna in dunne rolletjes geschraapt.

6. Wat is pagoto?

Pagoto is Grieks ijs met invloeden uit de Turkse keuken. Sommige varianten bevatten mastiek of salep, wat zorgt voor een licht kruidige smaak en een zachtere structuur dan klassiek roomijs.

7. Waar is ijs uitgevonden?

De eerste vormen van ijsdesserts ontstonden waarschijnlijk duizenden jaren geleden in Perzië en China. Daar werden koude desserts gemaakt met sneeuw, ijs en siropen, lang voordat modern roomijs bestond.

8. Welke soorten ijs zijn er naast roomijs?

Naast klassiek roomijs bestaan er nog veel andere soorten ijsdesserts, zoals sorbet, schaafijs, mochi-ijs, rolled ice cream en noedeldesserts zoals faloodeh. Ook waterijsjes zoals Mexicaanse paletas vallen hieronder.

9. Wat is het verschil tussen roomijs and sorbet?

Roomijs wordt gemaakt met melk of room en heeft daardoor een romige structuur. Sorbet bevat meestal geen zuivel en wordt vaak gemaakt van fruit, water en suiker, waardoor het frisser en lichter smaakt.

10. Welke soorten ijs zijn populair in Azië?

In Azië vind je veel ijsdesserts met bijzondere structuren en toppings. Denk aan chewy mochi uit Japan, elastische dondurma uit Turkije, luchtige bingsu uit Zuid-Korea en rolled ice cream uit Thailand.

11. Wat is het gezondste soort ijs?

Paletas en sorbet worden vaak gezien als lichtere opties, omdat ze meestal gemaakt worden met fruit en minder room bevatten dan klassiek roomijs.